To, jak dziecko zapamięta pierwsze wizyty u dentysty, zwykle zostaje z nim na lata. Dorosły lęk przed fotelem najczęściej ma źródło w dzieciństwie – w wizycie, która odbyła się za późno, w bólu i w pośpiechu.
Stomatologia dziecięca w Praktident Medical Clinic we Wrocławiu opiera się na odwrotnej kolejności: najpierw oswojenie, potem leczenie. Pierwsze spotkanie służy poznaniu gabinetu, a nie borowaniu.
Przyjmujemy dzieci przy ul. Grabiszyńskiej 89 we Wrocławiu oraz w naszym gabinecie w Bolesławcu. Rodzic jest obecny przy dziecku przez cały czas trwania wizyty.
Kiedy przyprowadzić dziecko na pierwszą wizytę?
Zalecenie, które zaskakuje większość rodziców: pierwsza wizyta powinna odbyć się do 12. miesiąca życia, czyli wkrótce po pojawieniu się pierwszego zęba. Nie chodzi o leczenie, lecz o ocenę rozwoju i naukę prawidłowej higieny od początku.
Kolejne wizyty kontrolne planujemy co 6 miesięcy. U dzieci próchnica postępuje znacznie szybciej niż u dorosłych, ponieważ szkliwo zębów mlecznych jest cieńsze i mniej zmineralizowane. Zmiana, która u dorosłego rozwijałaby się dwa lata, u dziecka potrafi dotrzeć do miazgi w kilka miesięcy.
Zgłoś się wcześniej, jeżeli zauważysz:
- białe lub kredowe plamy przy dziąsłach – to początek próchnicy, jeszcze odwracalny,
- ciemne przebarwienia lub ubytki na zębach,
- że dziecko unika gryzienia po jednej stronie,
- obrzęk dziąsła lub policzka,
- uraz zęba po upadku.
Wizyta adaptacyjna – dlaczego zaczynamy od niej
Wizyta adaptacyjna to spotkanie, na którym nic się nie dzieje – i to jest jej sens. Dziecko poznaje gabinet w sytuacji, w której nic go nie boli i nikt niczego od niego nie wymaga.
Jak przebiega:
- dziecko siada na fotelu i przejeżdża się nim w górę i w dół,
- ogląda lusterko, dmuchawkę i ssak – może ich dotknąć i posłuchać, jak brzmią,
- liczymy zęby lusterkiem, bez żadnych narzędzi,
- jeżeli współpraca układa się dobrze, wykonujemy polerowanie szczoteczką albo fluoryzację – zabiegi, które nie bolą,
- wizyta kończy się drobnym wyróżnieniem.
Cel jest jeden: żeby dziecko wyszło zadowolone i chciało wrócić. Jeżeli pierwsze spotkanie nie idzie po naszej myśli, nie forsujemy niczego na siłę – umawiamy kolejne. Wizyta zakończona płaczem cofa proces oswajania o wiele miesięcy.
Próchnica zębów mlecznych – dlaczego trzeba ją leczyć
Wciąż spotykamy się z przekonaniem, że zęba mlecznego nie warto leczyć, bo „i tak wypadnie”. To jedno z najkosztowniejszych nieporozumień w stomatologii dziecięcej.
Dlaczego leczymy zęby mleczne:
- Ząb mleczny trzyma miejsce dla stałego. Usunięty przedwcześnie powoduje przesunięcie sąsiednich zębów i brak miejsca dla następcy – a to prosta droga do leczenia ortodontycznego.
- Ognisko zapalne przy korzeniu zęba mlecznego może uszkodzić zawiązek zęba stałego, który leży tuż pod nim.
- Ból utrudnia jedzenie i sen. Dziecko z bolącym zębem gorzej się koncentruje i gorzej rośnie.
- Bakterie próchnicotwórcze z zębów mlecznych kolonizują zęby stałe od chwili ich wyrznięcia.
Ostatnie zęby mleczne wypadają dopiero około 12. roku życia. Ząb „do wymiany” może więc pracować jeszcze wiele lat.
Przy niewielkich zmianach stosujemy wypełnienia w kolorach, które dzieci mogą sobie wybrać – to drobiazg, ale realnie zmienia nastawienie do zabiegu.
Profilaktyka: lakowanie, lakierowanie, fluoryzacja
U dzieci profilaktyka jest skuteczniejsza i tańsza niż jakiekolwiek leczenie. Trzy zabiegi mają tu największe znaczenie.
Lakowanie bruzd – wypełnienie głębokich rowków na powierzchni żującej zębów trzonowych szczelnym materiałem. Bruzdy są tak wąskie, że włókna szczoteczki do nich nie docierają, a resztki pokarmu tak. Zabieg zwykle nie boli, nie wymaga znieczulenia i trwa kilkanaście minut. Wykonujemy go zaraz po wyrznięciu zębów szóstych, czyli około 6.–7. roku życia.
Lakierowanie i fluoryzacja – pokrycie zębów preparatem fluorowym, który wzmacnia szkliwo i zatrzymuje wczesne zmiany próchnicowe. Powtarzamy co 3–6 miesięcy, zależnie od ryzyka.
Impregnacja – stosowana przy zmianach w zębach mlecznych u najmłodszych dzieci, które nie są jeszcze gotowe na leczenie. Zatrzymuje proces próchnicowy do czasu, gdy pełne leczenie stanie się możliwe.
Do tego dochodzi instruktaż higieny dobrany do wieku – inaczej uczymy szczotkowania dwulatka, inaczej ośmiolatka.
Co robimy w gabinecie dla małych Pacjentów
Zakres opieki nad dziećmi w Praktident obejmuje:
- wizyty adaptacyjne dla najmłodszych i dzieci z lękiem przed gabinetem,
- przeglądy kontrolne co pół roku,
- leczenie próchnicy zębów mlecznych i stałych,
- lakowanie bruzd zębów szóstych, siódmych i ósmych,
- fluoryzację i lakierowanie,
- impregnację zmian u najmłodszych,
- leczenie urazów – złamane i wybite zęby,
- ekstrakcje zębów mlecznych, gdy nie ma innego wyjścia,
- opiekę przy bólu w trybie nagłym,
- konsultacje ortodontyczne i ocenę rozwoju zgryzu.
Zajmujemy się też problemami, które rodzice często bagatelizują: zgrzytaniem zębami oraz skróconym wędzidełkiem wargi lub języka, utrudniającym mowę i karmienie.
Przy większych zabiegach współpracujemy z rodzicami nad doborem metody, tak aby dziecko przeszło je spokojnie.
Uraz zęba u dziecka – co robić od razu
Urazy zębów u dzieci zdarzają się najczęściej między 8. a 11. rokiem życia, a decydują o nich pierwsze minuty.
Ząb stały wybity w całości:
- chwyć ząb wyłącznie za koronę, nigdy za korzeń,
- jeżeli jest zabrudzony, opłucz krótko pod bieżącą wodą – nie szoruj,
- spróbuj włożyć go z powrotem w zębodół i przytrzymać gazikiem,
- jeżeli to niemożliwe, przechowaj ząb w mleku – nie w wodzie,
- zgłoś się natychmiast. Szanse maleją z każdą godziną.
Ząb mleczny wybity w całości nie jest wszczepiany z powrotem – próba mogłaby uszkodzić zawiązek zęba stałego. Wizyta jest jednak potrzebna, żeby ocenić stan zawiązka.
Ząb złamany: zachowaj odłamany fragment w mleku – często da się go przykleić. Jeżeli w miejscu złamania widać czerwony punkt, miazga jest odsłonięta i wizyta jest pilna.
Po każdym urazie, nawet gdy ząb wygląda na nienaruszony, warto wykonać kontrolę – zdarza się, że miazga obumiera kilka miesięcy później.
Jak przygotować dziecko do wizyty? Wskazówki dla rodziców
To, co powiesz dziecku przed wizytą, znaczy więcej niż cokolwiek, co zrobimy w gabinecie.
Co pomaga:
- mów o wizycie spokojnie i krótko, jak o czymś zwyczajnym – najlepiej w dniu wizyty, bez budowania napięcia przez cały tydzień,
- używaj neutralnych słów: pani doktor policzy ząbki, obejrzymy zęby,
- umów wizytę na porę, w której dziecko jest wypoczęte – najlepiej przedpołudniem, nigdy zamiast drzemki,
- pozwól zabrać ulubioną maskotkę,
- po wizycie pochwal dziecko niezależnie od tego, jak poszło.
Czego lepiej unikać:
- zwrotów nie bój się oraz nie będzie bolało – oba wprowadzają słowa bać się i boleć do sytuacji, w której dziecko wcześniej o nich nie myślało,
- opowiadania o własnych złych doświadczeniach z dentystą, także w rozmowie z kimś innym przy dziecku,
- obiecywania nagrody w zamian za wizytę – to sygnał, że czeka je coś nieprzyjemnego,
- straszenia dentystą przy okazji słodyczy.
Jeżeli sam obawiasz się wizyt u dentysty, uprzedź nas o tym. Zadbamy, żeby dziecko tego nie wychwyciło.
Ile kosztuje wizyta dziecka?
Przegląd stomatologiczny dziecka – 100 zł. Wypełnienie w zębie mlecznym – od 400 zł. Wypełnienie w zębie stałym – od 400 zł. Lakowanie – od 200 zł za ząb. Fluoryzacja – od 200 zł. Impregnacja – od 200 zł.
Wizyta z bólem lub opatrunek leczniczy – od 450 zł. Ekstrakcja zęba mlecznego – od 200 zł. Pełne zestawienie znajdziesz w cenniku.
Ceny orientacyjne. Zakres leczenia ustalamy po badaniu i zawsze omawiamy z rodzicem przed rozpoczęciem.
Często zadawane pytania
W jakim wieku pierwsza wizyta?
Do 12. miesiąca życia, czyli wkrótce po wyrznięciu pierwszego zęba. To wizyta oswajająca i kontrolna, nie lecznicza.
Czy warto leczyć zęby mleczne?
Tak. Ząb mleczny utrzymuje miejsce dla stałego, a ognisko zapalne przy jego korzeniu może uszkodzić zawiązek zęba stałego. Ostatnie zęby mleczne wypadają dopiero około 12. roku życia.
Czy mogę być przy dziecku podczas zabiegu?
Tak, rodzic jest obecny przez cały czas. Prosimy jedynie, aby nie komentował przebiegu wizyty – dziecko lepiej współpracuje, gdy rozmawia z nim jedna osoba.
Co jeśli dziecko nie pozwoli się zbadać?
Nie forsujemy niczego siłą. Umawiamy kolejne spotkanie i budujemy zaufanie stopniowo. Wizyta zakończona płaczem cofa cały proces oswajania.
Czy leczenie u dzieci jest bolesne?
Zabiegi wykonujemy w znieczuleniu miejscowym, poprzedzonym żelem znieczulającym, żeby dziecko nie poczuło samego wkłucia. Profilaktyka – lakowanie, fluoryzacja, polerowanie – zwykle nie boli i nie wymaga znieczulenia.
Jak często przychodzić na kontrole?
Co 6 miesięcy. U dzieci z podwyższonym ryzykiem próchnicy zalecamy co 3–4 miesiące.
Czy przyjmujecie dzieci także w Bolesławcu?
Tak. Opiekę nad małymi Pacjentami prowadzimy w obu klinikach.
Zobacz też: ortodonta dziecięcy – kiedy pierwsza wizyta
